「自分を出せない」と言う人が多い。本当はこんなことを思っているのに、それを口に出せない、表現できないのが不満なのである。
①こういう人が強く惹かれるのが、「ありのままの自分」という言葉である。心のことや人間関係に関する本などを読んでみても、「ありのまま」でふるまうこと、生きることがどれほどすばらしいかと書かれているので、ますますそれに憧れてしまうようである。
けれども、人は、他の人との関係を生きる限り、つまりこの社会の中で生きる限り、「ありのままの自分」でいることを制限されるのはやむを得ないことなのである。(中略)
好むと好まざるにかかわらず、社会を維持するために秩序が必要であり、その結果、そこに生きる個々人がさまざまに制約を受けるのは当たり前のことと考えなければならない。
私たちは小さい頃から②「社会的な自己」というものを形成していく。こういう場面ではこのようにふるまわなければならない、といったことを学習させられる。校長先生の前ではこのようにしていなさい、初対面の人の前ではこのようにふるまいなさい、と。このようなことを学習していないと、つまり「ありのまま」でいると、社会に適応できない仕組みになっているのだ。
しかし、その社会的な自己、さまざまな場面でいろいろな自分を出すことが、何か嘘の自分であるかのように思ってしまう人もいるわけだ。そこには何かしら勘違いがある。人と人の関係には必ず役割というものがあって、その役割を学び、生きることこそが必要不可欠なのである。
(すがのたいぞう『こころがホッとする考え方』による)
Bản dịch do AI thực hiện, đối chiếu giữa hai mô hình.
Có rất nhiều người nói rằng họ “không thể thể hiện con người mình”. Thật ra họ nghĩ như thế này, nhưng lại không thể nói ra hay biểu đạt được, và điều đó khiến họ bất mãn.
Điều khiến những người như vậy bị thu hút mạnh mẽ chính là cụm từ “con người thật như vốn có”. Khi đọc những cuốn sách về tâm lý hay quan hệ con người, họ thấy viết rằng cư xử và sống “đúng như mình vốn có” tuyệt vời đến nhường nào, nên dường như càng thêm khao khát điều đó.
Tuy nhiên, chừng nào con người còn sống trong mối quan hệ với người khác, nói cách khác là còn sống trong xã hội này, thì việc bị hạn chế không thể luôn là “con người mình vốn có” là điều không thể tránh khỏi. (Lược)
Dù thích hay không, để duy trì xã hội thì trật tự là cần thiết, và vì thế ta phải coi việc mỗi cá nhân sống trong xã hội chịu đủ loại ràng buộc là điều đương nhiên.
Từ khi còn nhỏ, chúng ta dần hình thành cái gọi là “cái tôi xã hội”. Chúng ta được dạy rằng trong hoàn cảnh này thì phải cư xử như thế này. Chẳng hạn, trước mặt hiệu trưởng thì phải như thế này, trước một người mới gặp lần đầu thì phải cư xử như thế kia. Xã hội được tổ chức theo cách mà nếu không học những điều như vậy, tức cứ sống “đúng như mình vốn có”, thì ta sẽ không thể thích nghi với xã hội.
Tuy nhiên, cũng có những người lại cho rằng cái tôi xã hội ấy, tức việc thể hiện những khía cạnh khác nhau của bản thân trong những hoàn cảnh khác nhau, chẳng khác nào một con người giả dối. Ở đây có một sự hiểu lầm nào đó. Trong quan hệ giữa người với người luôn có những vai trò nhất định, và việc học những vai trò ấy rồi sống theo chúng chính là điều không thể thiếu.
(Theo Sugano Taizou, “Cách suy nghĩ khiến lòng nhẹ nhõm”)
Bình luận