たいへん有効な一つの方法は、絵本を見るとき、子どもと同じやり方、つまり、字は読まず、絵だけで物語を追っていくというやり方で、絵本を見ていくことです。わたしも、新しい本を手にしたときは、かならずこのやり方で見ることにしていますが、そうすると、いろんなことが、とてもよくわかってきます。
字にたよらず絵だけ見ることは、わたしたちの心を、必然的に(注1)、単純で具体的な考え方のレベルにとどめて(注2)くれますし、当然のことながら、絵の中に意味をさぐろうとする心の働きを強めてくれます。そうして見ていくと、絵それ自体が何かを語りかけてくれる場合と、文を読んでからでなければ何の意味ももたない。いわば装飾的な(注3)働きしかしていない場合とが、実にはっきりしてきます。絵が何かを語りかけてくれないものは、ほんとうの意味では絵本とはいえないので、こうして見ていくと、体裁(注4)は絵本でも、①絵本とは呼べないものが少なくないことがわかってきます。(中略)
また絵だけを丹念に(注5)見ていると、絵のもつ雰囲気も調子も、文と合わせ見るときより、よくわかる気がします。そして、それをつかんだあとで文を読むと、絵と文の関係がしっくりいっている(注6)かどうかが、はっきりわかります。登場人物の服装とか、背景(注7)とかの具体的な事実が、文と絵で違っていることがいけないのはもちろんですが、絵全体の調子やムードが、物語のそれと合わないのは、絵本としては、②大きな欠点です。
(松岡享子・東京子ども図書館『えほんのせかいこどものせかい』による)
(注1)必然的に:ここでは、必ず
(注2)~にとどめる:~のままにする
(注3)装飾的な:飾りのような
(注4)体裁:形式
(注5)丹念に:細かく注意しながら
(注6)しっくりいく:よく合う
(注7)背景:ここでは、後ろの景色
Bản dịch do AI thực hiện, đối chiếu giữa hai mô hình.
Một phương pháp rất hiệu quả là khi xem sách tranh, hãy xem theo cách giống như trẻ em, tức là không đọc chữ mà chỉ dựa vào tranh để theo dõi câu chuyện. Bản thân tôi mỗi khi cầm một cuốn sách mới cũng luôn xem theo cách này, và khi làm như vậy, tôi nhận ra rất nhiều điều một cách rõ ràng.
Việc chỉ xem tranh mà không dựa vào chữ tất yếu sẽ giữ tư duy của chúng ta ở mức đơn giản và cụ thể, đồng thời, một cách tự nhiên, cũng làm mạnh hơn xu hướng tìm kiếm ý nghĩa trong tranh của tâm trí.(注1)(注2) Khi xem theo cách đó, ta sẽ nhận ra có những trường hợp bản thân bức tranh như đang lên tiếng kể chuyện, và cũng có những trường hợp tranh chẳng mang ý nghĩa gì nếu chưa đọc phần chữ. Nói cách khác, ta sẽ thấy rất rõ khi nào tranh chỉ làm nhiệm vụ trang trí.(注3) Những cuốn mà tranh không tự mình truyền tải điều gì thì, theo đúng nghĩa, không thể gọi là sách tranh; vì thế, khi xem theo cách này, ta sẽ nhận ra rằng dù hình thức bên ngoài là sách tranh, vẫn có không ít cuốn ① không thể gọi là sách tranh.(注4) (Lược bỏ đoạn giữa)
Ngoài ra, khi chăm chú xem riêng phần tranh, tôi có cảm giác rằng ta có thể nhận ra bầu không khí và sắc thái của tranh rõ hơn so với khi xem tranh cùng với phần chữ.(注5) Sau khi nắm được những điều đó rồi mới đọc phần chữ, ta sẽ thấy rõ liệu tranh và lời có thật sự ăn khớp với nhau hay không.(注6) Tất nhiên, những chi tiết cụ thể như trang phục của nhân vật hay cảnh nền mà phần chữ và tranh lại không thống nhất với nhau là điều không tốt; nhưng nếu sắc thái và bầu không khí tổng thể của tranh không phù hợp với câu chuyện thì, đối với một cuốn sách tranh, đó là ② một khuyết điểm lớn.(注7)
(Theo Matsuoka Kyoko・Thư viện Trẻ em Tokyo, “Thế giới sách tranh, thế giới trẻ thơ”)
(Chú thích 1) Tất yếu: ở đây có nghĩa là nhất định
(Chú thích 2) Giữ ở ~: để nguyên ở trạng thái ~
(Chú thích 3) Mang tính trang trí: giống như đồ trang trí
(Chú thích 4) Hình thức: dạng thức
(Chú thích 5) Kỹ lưỡng: vừa chú ý cẩn thận đến từng chi tiết
(Chú thích 6) Ăn khớp: rất phù hợp với nhau
(Chú thích 7) Cảnh nền: ở đây là phong cảnh phía sau
Bình luận