これはビジネス文書に限ったことではないのだが、何であれ文書を書いていると、少しばかり緊張感を覚えるものだ。書きながら、頭の中でこんなことを考えている。
この書き方でいいのかな。
これ、ひどく下手な書き方じゃないだろうか。
これでわかるかな。
そういう気がしきりに(注1)して、ちょっとしたプレッシャーになっている。だからこそ、文章を書くのは苦手だ、と思っている人もいるのじゃないだろうか。
しかし、その逆もまた真である。文章を書く面白さとは、そういうプレッシャーを感じながら、なんとか諸問題をクリアして、一応のものを書き上げることにあるのだ。
テレビゲームが楽しいのと同じ理屈(注2)である。あれは、攻略する(注3)のが簡単ではない様々な障害をかわしながら(注4)、次々に問題を解決していって、なんとかクリアしていくところが面白いのである。むずかしいからこそ、うまくやったときに楽しいのだ。
文章を書くのも、①そういうことである。これでいいのかな、と一抹の(注5)不安を抱えながら、なんとか書いていくってことを楽しまなければならない。
別の言い方にすると、文章というものは、書く人に対して、うまく書いてくれ、と要求してくるのである。なぜなら、文章とは人と人とのコミュニケーションの道具だからだ。この例外は、自分だけにわかればいいメモと、絶対に他人に見せない日記だけである。
それ以外の文章は、必ず、書く人間のほかに、②読む人間がいて完成されるのだ。そして、書いた人の伝えたかったことが、読んだ人にちゃんとわかってこそ、文章は役をはたしたことになる。
(清水義範『スラスラ書ける!ビジネス文書』による)
Bản dịch do AI thực hiện, đối chiếu giữa hai mô hình.
Điều này không chỉ giới hạn ở văn bản kinh doanh, nhưng khi viết bất kỳ loại văn bản nào, người ta đều ít nhiều cảm thấy căng thẳng. Trong lúc viết, ta nghĩ những điều như thế này trong đầu.
Viết thế này có ổn không nhỉ?
Cách viết này có tệ quá không nhỉ?
Viết thế này người ta có hiểu không nhỉ?
Những suy nghĩ như vậy cứ liên tục xuất hiện và tạo thành một áp lực nho nhỏ.(注1) Có lẽ chính vì thế mà cũng có người nghĩ mình không giỏi viết văn.
Tuy nhiên, điều ngược lại cũng đúng. Cái thú vị của việc viết nằm ở chỗ dù cảm thấy áp lực như vậy, ta vẫn tìm cách vượt qua từng vấn đề và cuối cùng viết xong được một thứ tương đối hoàn chỉnh.
Nguyên lý này cũng giống như lý do trò chơi điện tử thú vị.(注2) Điều thú vị của trò chơi điện tử là vừa tránh đủ loại chướng ngại không dễ vượt qua, vừa liên tục giải quyết từng vấn đề để cuối cùng bằng cách nào đó hoàn thành trò chơi.(注3)(注4) Chính vì khó nên khi làm tốt mới thấy vui.
Viết văn cũng là ①chuyện như vậy. Ta phải biết tận hưởng quá trình vừa mang trong lòng một chút bất an rằng “thế này có ổn không nhỉ”, vừa tìm cách tiếp tục viết.(注5)
Nói cách khác, bản thân bài viết như đang yêu cầu người viết rằng: hãy viết tôi cho thật hay. Bởi vì văn bản là một công cụ giao tiếp giữa người với người. Ngoại lệ duy nhất là những ghi chú chỉ cần bản thân mình hiểu và những cuốn nhật ký tuyệt đối không cho người khác xem.
Ngoài những trường hợp đó, mọi bài viết chỉ hoàn thành khi ngoài người viết còn có ②người đọc. Và chỉ khi điều người viết muốn truyền đạt được người đọc hiểu đúng thì bài viết mới hoàn thành được vai trò của nó.
(Theo Shimizu Yoshinori, “Viết trôi chảy! Văn bản kinh doanh”)
Bình luận